پایان نامه با موضوع پراکندگی شهری و شرایط اقتصادی

جدول ‎410: نتایج حاصل از آنالیز از دانه سنجی نمونه 2 69
Widget not in any sidebars

جدول ‎411: نتایج حاصل از آنالیز دانه سنجی رسوب نمونه 3 70
جدول ‎412: نتایج حاصل از آنالیز از دانه سنجی نمونه 4 72
جدول ‎413: نتایج حاصل از آنالیز رسوب 72
جدول ‎414: حداکثر بارندگی روزانه ایستگاه اراک 74
جدول ‎415: دوره بازگشت سیلاب 75

فصل اول
مقدمهی پژوهش
مقدمه
«قدرت عمل انسان در محیط طبیعی به اقتضای تعداد فزاینده ی جمعیت و تکامل سریع ابزار و وسایل، روز به روز ابعاد وسیعتری به خود میگیرد»(رهنمایی، 1387: 9). «در این شرایط توسعهی فیزیکی شهرها معمولا بدون توجه به فاکتورهای طبیعی اتفاق میافتد. از جمله تبعات این نوع توسعه های فیزیکی در شهرها: تخریب باغها و زمینهای زراعی به نفع ساخت و سازها، دستاندازی به حریم رودخانهها و ارزشهای زیست محیطی، توسعه در شیبهای تند، همجواریهای نامناسب در کاربریها می باشد. برای به حداقل رساندن اثرات نامطلوب زیست محیطی حاصل از چنین فرایندی، لازم است علاوه بر سایر فاکتورهای اقتصادی – اجتماعی و سیاسی به فاکتورهای طبیعی و خصوصیات زمین به عنوان پایه اصلی توسعه فیزیکی توجه کافی مبذول گردد»(کرم و محمدی، 60:1388).
«گسترش بی رویه شهرها یک مشکل جهانی است و پیشبینی میگردد تا سال 2025 افزون بر 65 درصد جمعیت جهان در شهرها زندگی کنند در عین حال افزایش سریع پراکندگی شهری، اثرات زیان باری در محیط بر جای میگذارد»(Kaya, 2006:19 ).
«تا زمانی که الگوی رشد شهرها ارگانیک بوده و عوامل درونزا و محلی تعیینکنندهی رشد شهری بوده اند، زمین شهری نیز کفایت کاربریهای سنتی شهری را میداده و حسب شرایط اقتصادی، اجتماعی و امنیتی شهر، فضای شهر را به طور ارگانیک سامان میداده است»(ماجدی، 1378: 6)، اما امروزه زمین شهری برای جمعیت سرازیر شده به آن کافی نمیباشد و مطالعات اساسی را در زمینهی زمین و ژئومورفولوژی شهری و یافتن مکان بهینه برای استقرار و توسعهی فیزیکی شهرها را میطلبد.
«توسعهی شهر بر روی سطح زمینی صورت میگیرد که از مواد و اشکال ویژهای به وجود آمده است. این مواد و اشکال ممکن است ذاتأ برای فعالیتهای خاصی مناسب باشند و شهرها را در مراحل مختلف توسعه با مخاطرات روبهرو سازند. از سوی دیگر بیشتر عوارض زمین با محیط فعلی خود سازگار نیستند. اغلب آنها تحت یک مجموعهی آب و هوایی با شرایط متفاوت از قبیل یخچالها یا ورقههای یخی قدیمی به وجود آمدهاند. این عوارض ممکن است تا زمانی پایدار بمانند که با گیاهان پوشیده شوند یا تحت شرایط غالب بارش یا زهکشی قرار گیرند. با وجود این اگر این پایداری برهم بخورد شاید در حالت تعادل با شرایط جدید سازگار شوند. توسعهی شهر تغییرات تاسف باری را در این شرایط به وجود میآورد»(روستایی و جباری، 1391: 21).
«بررسی ویژگی های جمعیتی در شهر اراک ضرورت این شهر را به توسعه فیزیکی به صراحت آشکار مینماید. شهر اراک تا قبل از شروع تحولات صنعتی با رشد پایین جمعیت مواجه بوده است. طی دوره شکلگیری شهر تا سال 1335 تنها 89 هزار نفر در این شهر ساکن بوده اند. همانطور که در جدول و نمودار زیر مشاهده میشود جمعیت شهر اراک از 71925 نفر در سال 1345 به 484212 نفر در سال 1390 رسیده است. شروع تحولات جمعیتی از اواسط دههی 40 شمسی همزمان با صنعتی شدن و پذیرش نقشهای جدید، اتفاق میافتد و به تبع آن، روند رشد جمعیتی و مهاجرتی به این شهر تا اواسط دههی70 شمسی ادامه مییابد. بعد از این دهه رشد جمعیتی شهر غالباَ بر پایهی رشد طبیعی جمعیت بوده است.
جدول 11 : مقایسهی رشد جمعیت و مساحت طی دورههای 1345- 1390
سال 1345 1355 1365 1380 1390
جمعیت (هزار نفر) 71925 116832 265349 421692 484212
مساحت (هکتار) 454 1829.1 2256.6 3782.8 4981.1
سرانه ناخالص 63.1 156.5 85.04 89.7 102.8