پایان نامه ارشد درمورد شرایط آب و هوایی و ارزش اقتصادی

دانلود پایان نامه

4ـ2 گیاه شناسی پسته:
پسته از خانواده Anacardiaceae است. این خانواده جزء جداگلبرگان است که دارای تعداد زیادی جنس است که بیشتر مخصوص مناطق نیمه گرمسیری است که یکی از آنها جنس Pistacia است از جنس های دیگر می توان به جنس بادام هندی ، انبه ، سماق ، وپر اشاره کرد. در جنس Pistacia 11 گونه شناسایی شده است مشخصات آنها ذکر شده است. قابل توجه اینکه اغلب گونه های پسته خزان دار هستند ولی بعضی مانند P. lenticus همیشه سبز هستند و نکته دیگر اینکه شواهدی مبنی بر وجود کروموزم جنسی در گونه های پسته وجود ندارد. گونه های شناسای شده از جنس پسته عمدتاً بصورت درختچه هستند و از این 11 گونه فقط P. vera یا پسته اهلی است که میوه هایش ارزش اقتصادی دارد و سایر گونه ها بیشتر بعنوان پایه و یا در اصلاح پسته مورد استفاده قرار می گیرد(محمدخانی، 1376).

  • پسته گیاهی دو پایه است و هر دو گل آذین های نر ـ ماده، خوشه ای مرکب هستند و شامل صد تا صد گل منفرد هستند، گلهای نر، خوشه ای، بیضی شکل، متراکم و سبز رنگ است. برگک های قرمز رنگ در پای هر خوشه چه وجود دارد که این برگک های قرمز به مرور کم خواهد شد. هر یک از گلها دارای پرچم ولی فاقد گلبرگ است که با 5 کاسبرگ و یک کلاله سه قسمتی پهن است زمان گلدهی ارقام نروماده بسته به رقم ممکن است 2ـ1 هفته باهم تفاوت داشته باشد. لذا برای اطمینان از کافی بودن گرده افشانی گلهای ماده باید با زمان بازشدن گل های نر تا حدودی همزمان باشد.گلهای ماده دارای تخمدان 3 برچه ای هستند که اکثراً فقط یک برچه به میوه تبدیل می شود. با کلاله 3 قسمتی که قبل از تلقیح به رنگ سبز مایل به شیری بوده و پس از تلقیح به رنگ قرمز و سپس قهوه ای تبدیل می شود. تخمدان فوقانی و میوه آن شفت و نیمه خشک و ناشکوفا می باشد(محمدخانی، 1376)
    5 ـ 2رشدونمو گل:
    در سال چهارم و یا پنجم از استقرار گیاه در باغ درخت شروع به تولید گل بجای جوانه های رویشی که در محور برگهای شاخساره های فصل جاری می کند، در نتیجه مقدار زیادی جوانه گل و تعداد کمی جوانه رویشی تولید می گردد. تمام جوانه های محوری در بعضی شاخساره ها جوانه های گل هستند و عمدتاً یک یا دو جوانه انتهایی به حالت رویشی باقی می مانند. بنابراین اختصاصی شدن و انگیزش گل در سال قبل از گل دهی انجام می شود که زمان و انگیزش و تکامل آن به شرح زیر است: در زمستان در داخل جوانه های انتهایی در درختان نر و ماده آغازنده های جوانه جانبی قابل تشخیص می باشند. همراه با طویل شدن جوانه انتهایی که معمولاً در اوایل فروردین ماه انجام می شود، آغازنده جوانه در محور گل آذین به همراه شاخه های جانبی اولیه بوجود می آیند. شاخه های جانبی دوم و سوم بوسیله برگکهای که بعداً بوجود می آیند تشکیل می شوند. آغازنده گلهای نر و ماده بصورت جانبی و انتهای روی شاخه ها توسعه می یابند بطوریکه ممکن است در اوایل خردادماه کاسبرگ ها دیده شوند. در نیمه اول تیر ماه گل آذین منشعب کامل و به اندازه نهایی خود می رسد از این زمان تا آبان ماه سال جاری گلهای ماده نمو و تکامل چشمگیری نمی کنند. در گلهای نر نیز تا اواخر اسفندماه عملاً نموی دیده نمی شود. در اواخر اسفند ماه در هر یک از گلهای تشکیل شده یک مادگی 3 برچه ای بوجود می آید که فقط یکی از برچه ها فعال می باشد و در بعضی موارد هیچکدام فعالیت نخواهد داشت. اجزاء گل نر در حد فاصل اوایل خرداد تا تیر ماه آغازیده می شوند و رشد مجدد و تمایز و بلوغ حدود 10 ماه بعد یعنی اواخر اسفندماه و حتی دیرتر انجام می شود (کرین و همکاران ،1979).
    گل نر پسته نیز با خصوصیاتی نسبتاً مشابه گل ماده بر اثر عوامل متعدد گل انگیزی، طی گذراندن مراحل تمایز و نمو گرده به خوشه نسبتاً کروی شکل در روی جوانه های جانبی شاخه یکساله تبدیل می گردد.
    لازم به ذکر است که با وجود دو پایه بودن پسته، کرین و همکاران (1979) گزارشاتی دال بر وجود گلهای دو جنسه در جنس دادند. آنها بوجود یک شاخه نر جهش یافته بر روی پایه ماده گونهP. atlantica و همچنین شکوفایی نر و ماده پراکنده در هیبرید ( P. atlantica× P. vera) اشاره نمود.(حکم ابادی،1385)
    6 ـ 2 نیاز سرمایی :
    پسته همانند سایر درختان میوه خزان دار و خشکبار جهت توسعه و تکمیل رشد جوانه ها احتیاج به حداقل سرمای معینی در طول فصل رکود دارد. نیاز سرمایی پسته بین ارقام متفاوت است رقم عباسعلی دامغان 1 750 ساعت و رقم آژینا2، 600 ساعت و اسفاکس 3 450 ساعت سرمای بین 0 تا 7 درجه نیاز دارد. سرمای ناکافی معمولاً باعث تاخیر در بازشدن گلها، باز شدن نامنظم گل ها و تاخیر در برگ دهی می شود. همچنین عدم تامین نیاز سرمایی باعث ایجاد عکس العمل هایی غیر عادی مثل کاهش تعداد برگچه ها و تولید برگهای ساده و غیرنرمال می شود. مطالعات انجام شده نشان داده رقم عباسعلی دامغان پس از زمستانی که دارای سرمای ناکافی و بحرانی باشد علاوه بر تولید گل روی شاخه های یکساله، روی شاخه رشد فصل جاری و بصورت انتهایی و جانبی نیز گل می دهد. کرین و همکاران نیاز سرمایی پسته را حدوداً 900 ساعت گزارش کرده‌اند( شیبانی و همکاران، 1374).
    7 ـ 2 زمان گل دهی:
    شکوفایی گل های نر و ماده پسته معمولاً همزمان با باز شدن جوانه های رویشی می باشد جوانه های گل اکثراً ارقام نر نیمه اول فروردین ماه و اکثراً ارقام ماده در نیمه دوم فروردین ماه باز می شوند. شرایط آب و هوایی، سرمای زمستانه و نوع رقم از جمله عوامل موثر در زمان شکوفایی می باشد. در شرایط آب و هوایی دامغان گلهای P. atlantica وP. mutica زودتر از P. vera و P. khinjuk شکوفا می شوند(شیبانی و همکاران، 1374 و محمدخانی، 1376).
    8 ـ2 گرده افشانی و تشکیل میوه:
    حشرات و زنبور عسل جهت جمع آوری گرده معمولاً جذب گل های درخت نر می شوند و به گل های درختان ماده جذب نمی گردند زیرا گل های ماده جذابیت ندارند بنابراین باد عامل اصلی گرده افشانی درخت پسته است( محمدخانی، 1376).
    در زمان گرده افشانی همیشه به اندازه کافی گرده وجود ندارد. دوره پذیرش کلاله 4ـ2 روز بسته به رقم برای هر درخت بیان شده است. درصد گل هایی که به میوه تبدیل می شوند از سالی به سال دیگر متغیر است و علاوه بر شرایط آب و هوایی، زمان شکوفایی گل به شرایط آب و هوایی زمستان قبل از دوره نیز بستگی دارد. اگر نیاز سرمایی به اندازه کافی تامین نشود علاوه بر اینکه زمان گلدهی به تاخیر می افتد همچنین بر روی تولید گرده و توسعه مادگی هم اثر معکوس دارد و معمولاً 10 درصد گلهای شکوفا شده هر درخت به میوه تبدیل می شود که از این تعداد 5/7 درصد میوه بذر دارد و 5/2 درصد معمولاً پوک می باشند. ریزش گلهای گرده افشانی شده معمولاً 4ـ3 روز پس از مرحله تمام گل انجام می گیرد(شیبانی و همکاران، 1374 و محمدخانی، 1376).
    9 ـ 2 رشد و نمو میوه :
    طبق مطالعاتی که بر روی رشد و نمو جنین در رقم عباسعلی دامغان انجام پذیرفته مشخص شد که معمولاً در هفته سوم بعد از اتمام گل،سینگامی 1 در پسته اتفاق می افتد بعد ازسینگامی زیگوت وارد یک دوره سکون2 ( دوره استراحت) می شود ولی تخمدان بعد از سینگامی سریعاً رشد کرده، بزرگ شده و تا 5 الی 6 هفته بعد از تمام گل به حداکثر اندازه نهایی خود می رسد. زیگوت بعد از 5 یا 6 هفته بعد از تمام گل به حالت سکون باقی می ماند و بعد از این تاریخ وارد دوره تقسیم سلولی می شود و در اثر یک تقسیم سلولی به دو سلول پیش جنینی3 تبدیل می شود(سمیع و همکاران، 1384).
    بعد از این زمان یکی از دو سلول تقسیم سلولی نموده و یک توده سه سلولی پیش جنینی تشکیل می شود بعد از این مرحله طی 15 روز تغییرات اساسی در نمو جنین مشاهده می شود اگر چه تغییرات ماکروسکوپی نیست. در این مدت یک ساختار چندسلولی کروی شکل با تقسیمات در جهات افقی و عمودی و مورب تشکیل می شود(سمیع و همکاران، 1384).
    اما در ارتباط با آندوسپرم، بعد از تلقیح کیسه جنینی حاوی آندوسپرم نوسلار1 آزاد با واکوئل های کوچک دیده می شود و به همین حالت تا زمان شروع رشد جنین باقی می ماند. در زمان رشد جنین آندوسپرم نوسلار آزاد به اطراف زیگوت قرار می گیرد. در مرحله ای که جنین 32ـ16 سلولی است، آندوسپرم در انتهای سفت شروع به تمایز کرده و در زمانیکه جنین به حالت کروی و یا قلبی شکل در می آید آندوسپرم تمام کیسه جنینی را پر نموده است. جنین کروی شکل در انتهای سفت کیسه جنینی، 8 هفته بعد از تمام گل قلبی شکل شده و تقریباً در این زمان در جنین لپه ها، مریستم انتهایی و پروکامبیوم قابل رویت است.
    بعد از شروع رشد سریع، جنین دراواسط خرداد بعد از 25ـ20 روز به حداکثر اندازه خود می رسد و این افزایش اندازه در این دوره عمدتاً بعلت بزرگ شده سلول ها2 در لپه ها است اغلب آندوسپرم هم هنگامی که لپه ها به انتهای شالاز3 می رسد توسط لپه ها هضم شده است و مابقی آندوسپرم و سلول های خورش در لبه داخلی دیواره های تخمدان4 جمع می شوند و فونیکول هم در سطح آندوکارپ باقی می ماند (جوانشاه و همکاران، 1379).
    در ارتباط با بقیه گونه های پسته هم دوره طولانی سکون زیگوت گزارش شده است. نکته قابل توجه دیگر اینکه، بعلت مساوی بودن انتها و پایه سلول های پیش جنینی سوسپانسور5 کوتاه وجود دارد که این برخلاف دیگر نهاندانگان است(سمیع و همکاران، 1384).
    بنابراین پس از تلقیح و بارور شدن گل های ماده تخمدان سریعاً رشد کرده، بزرگ می شود و در اواسط خردادماه به حداکثر اندازه نهایی رشد خود می رسد و پس از آن طی یک دوره استراحت 25ـ20 روزه، تشکیل مغز دانه شروع می گردد. که معمولاً در عرض 25ـ20 روز تکامل مغز بطول می انجامد(بی نام، 1387، الف).
    منحنی رشد و تکامل میوه پسته از نظر بررسی بعضی جهات شبیه به دیگر شفتها بود و از نظر بررسی بعضی جهات با آنها تفاوت زیادی دارد بعنوان مثال اگر رشد و نمو میوه را از نظر قطر پریکارپ مورد مطالعه قرار دهیم، با شفت های گوشتی دیگر تفاوت زیادی دارد. اگر در شفت های گوشتی مانند زردآلو، آلو، گیلاس زیتون و هلو به منحنی رشدشان توجه کنیم، دیده می شود که دو دوره رشدی با سرعت زیاد ( دوره III,I) که بوسیله یک دوره رشدی با سرعت کمتر ( دوره II) جدا شده است(سمیع و همکاران، 1384).
    اگر به منحنی رشد بادام که یک شفت خشک است، توجه شود، دیده می شود که دو دوره رشد دارد یک دوره رشدی سریع که بوسیله یک دوره بدون رشد ادامه پیدا می کند. بنابراین بادام دوره II,I رشد را مانند سایر شفت های گوشتی دیگر دارد رشد سریع سوم یا دوره III را ندارد.(شکل 1 ـ 4)
    رشد و نمو پسته از نظر قطر پریکارپ هم حدوداً شبیه به بادام است با این تفاوت که دوره رشد سوم (III) را با افزایش ناچیزی در قطر پریکارپ نیز دارد.
    رشد قطری میوه هایی که فاقد بذر هستند تقریباً شبیه میوه های بذردار است با این تفاوت که در میوه هایی که فاقد بذر هستند( میوه های پوک) دوره سوم رشدی ( دوره III) دیده نمی شود.
    در دوره II,I شفت های گوشتی رشد گوشت میوه و همچنین رشد آندوکارپ بادام که یک شفت خشک است و همچنین پوسته های بذر1 آن کامل می شود.
    این نوشته در مقالات و پایان نامه ها ارسال شده است. افزودن پیوند یکتا به علاقه‌مندی‌ها.