منابع تحقیق درباره چهارمحال و بختیاری و خصوصیات جغرافیایی


Widget not in any sidebars

2- مطالعه خصوصیات فیتوشیمیایی گونهJamzad. Satureja kallarica.
3- مقایسه ترکیبات فیتوشیمیایی دو گونه Bunge. Satureja bachtiaricaو Satureja Kallarica Jamzad..
4- تعیین نیازهای اکولوژیکی دو گونه مرزه کلاری و بختیاری.
5- مقایسه‌ خصوصیات فیتوشیمیایی اسانس‌های دو گونه‌ اندمیک استان با دو گونه مرزه زراعی (S. hortensis L.) و مرزه خوزستانی (S . khuzestanica Jamzad.).

فصل سوم
مواد و روش‌ها

3-1- خصوصیات مناطق مورد مطالعه
در تحقیق حاضر مرزه بختیاری و مرزه کلاری به ترتیب از مناطق سبزکوه و کوه کلار واقع در استان چهارمحال و بختیاری جمع‌آوری گردید. جهت مقایسه، مرزه زراعی و مرزه خوزستانی نیز به ترتیب از مناطق مبارکه استان اصفهان و منگره استان خوزستان جمع‌آوری شد (شکل‌های 3-1،3-2، 3-3).
3-1-1- خصوصیات جغرافیایی مناطق مورد مطالعه
استان چهارمحال و بختیاری منطقه‌ای است با رشته‌ کوه‌های زاگرس که از شمال غربی به جنوب شرقی امتداد دارد (شکل 3-1). بلندترین نقطه استان در ناحیه غربی با ارتفاع 4476 متر در زردکوه بختیاری و پست‌ترین نقطه آن در ناحیه جنوب شرقی می‌باشد. از کوه‌های مرتفع استان علاوه بر زردکوه، بزکوه، سبزکوه، سفیدکوه، منگشت، سالدران، جهان‌بین و ریگ را می‌توان نام برد. امتداد این کوه‌ها از شمال غرب به جنوب شرق بوده و هرچه از طرف غرب به شرق نزدیک‌تر شویم، از میزان ارتفاعات و تراکم کوه‌ها کاسته شده و به دره‌های باز و دشت‌های وسیع ختم می‌شود. در شرق استان دشت‌های محدود از قبیل دشت لار، دشت فرادنبه، دشت کیار، دشت مرجن و دشت خان‌ میرزا قرار گرفته‌اند. در جنوب غربی و جنوب شرقی استان نیز دشت‌های وسیعی از جمله لردگان، فلارد و گندمان وجود دارد (امیدوار و همکاران ، 1388).
منطقه سبزکوه که 54200 هکتار مساحت دارد در سال 1365 به عنوان منطقه آزاد و در سال 1369 به منطقه حفاظت شده تبدیل گردید و در فاصله 30 کیلومتری شهر لردگان قرار دارد. منطقه دارای آب وهوای نیمه مرطوب با تابستان‌های گرم وخشک و زمستان‌های سرد می‌باشد. تنها رودخانه ونک می‌باشد که با پیوستن رودخانه کره بس تشکیل شده و 2 چشمه بزرگ به نام‌های تنگ زندان و آب سفید نیز تغذیه‌کننده این رودخانه می‌باشند. به‌واسطه شرایط توپوگرافی و ناهمواری‌های بسیار، پوشش گیاهی مختلف منطقه باعث به وجود آمدن زیستگاه‌های مختلف برای انواع حیات وحش گردیده است. وجود چشمه‌ها و رودخانه‌ها و مناظر زیبا و چشم‌اندازهای بدیع، آبشار تنگ زندان، رودخانه نمک، رود ارمند، پوشش جنگلی و جنگل‌های بلوط، کوه‌نوردی، صخره‌نوردی، پیاده‌روی و تماشای حیات وحش از قابلیت‌های گردشگری منطقه حفاظت‌شده سبزه کوه می‌باشد (داوودی و نظریان، 1386).
یکی از کانون‌های مهم فلوریستیکی در استان چهارمحال و بختیاری کوه کلار است. کوه کلار به مساحت تقریبی 5086 هکتار و محیط 114881 متر در مرکز استان واقع شده است. این کوه، در کیلومتر 60 جنوب شرقی شهرکرد قرار دارد و مرز جداکننده سه منطقه جغرافیایی کیار، بروجن و لردگان می‌باشد. در منابع علمی از جمله فلور ایرانیکا گاهاً از آن با نام kukular نام برده شده است. حداکثر ارتفاع آن 3814 متر و حداقل آن در حاشیه‌ی رودخانه سبزکوه 1900 متر از سطح دریا ارتفاع دارد. این حوزه اکولوژیکی دارای تنوع توپوگرافیکی بسیار زیادی از جمله دشت‌های دامنه‌ای، عرصه‌های توده سنگی، واریزه‌ای، دامنه‌های منظم می‌باشد. هم‌چنین دارای دو دریاچه‌ی قزل گود در قله چیرو در ارتفاع 3600 متری و دریاچه فصلی چال‌تر بر روی تپه‌های روبروی امام‌زاده حمزه‌علی قرار دارد. تالاب بین‌المللی چغاخور و تالاب گندمان در شمال و شرق کلار قرار دارند. قرق منابع طبیعی استان در جنوب کلار و پس از روستای چهارطاق از کانون‌های قابل توجه تنوع زیستی این منطقه است. از نظر کلاس‌های ارتفاعی دارای 12 کلاس می‌باشد که بیش‌ترین مساحت مربوط به محدوده بین 2500 – 2600 متر با یک‌صدم کیلومترمربع است. در مجموع 15/214 کیلومترمربع از مساحت کوه کلار دارای ارتفاعی بیش از 3000 متر است. کلار دارای 5 کلاس بافت خاک از سنگین تا نیمه سنگین و متوسط است. عمق خاک در بخش‌های صخره‌ای به کمتر از 20 سانتی‌متر و در کشت‌زارهای روبروی امام‌زاده حمزه‌علی به بیش از 90 سانتی‌متر می‌رسد. کوه کلار دو حوزه مهم آب‌خیز استان را تغذیه می‌کند. حوزه آب‌ریزی که از شیب‌های شمالی، شمال غربی و شمال شرقی کلار سرچشمه می‌گیرد و پس از زه‌کشی آب‌های شیب‌های شمالی و قسمتی از شمال شرقی، به سد چغاخور و تالاب گندمان و پس از تشکیل رودخانه گدار کبک نهایتاً پس از پیوستن به رودخانه شمس آباد، کره بس را تشکیل می‌دهد. حوزه جنوبی کلار از سمت وستگان به تنگ وستگان و از سمت رودخانه سبزکوه به این رودخانه و نهایتاً پس از پیوستن به بهشت آباد به سرشاخه‌های کارون مرکزی می‌پیوندد (شاهرخی و همکاران، 1390).
مختصات جغرافیایی شامل طول و عرض جغرافیایی و ارتفاع مناطق سبز کوه و کلار توسط دستگاه موقعیت سنج جغرافیایی(GPS) بر اساس UTM ثبت گردید. نقاط ثبت شده توسط دستگاه GPS بر روی نقشه‌ی رقومی ارتفاع (DEM) استان چهارمحال و بختیاری مکان‌یابی و درنهایت نقشه پراکنش مرزه بختیاری و مرزه کلاری در استان چهارمحال و بختیاری تهیه گردید.
جدول 3- 1- خصوصیات جغرافیایی مناطق مورد مطالعه
عرض جغرافیایی
(UTMY) طول جغرافیایی
(UYMX) عرض جغرافیایی
طول جغرافیایی
ارتفاع
(m) استان