دینامیکی و ویژگیها


Widget not in any sidebars
زیر زون افیولیتی
زیر زون حاشیهای
زیر زون با دگرشکلی پیچیده
منطقه قروه بر اساس این تقسیمبندی بخشی از زیر زون با دگرشکلی پیچیده است. از ویژگیهای مهم این زون وجود سنگهای شدیداً دگر شکل یافته و فراوانی واحدهای شیستی، فیلیتی و متاولکانیک است. به عقیده ایشان این زیر زون با داشتن دو دگرشکلی ناحیهای عمده، اولی با فرورانش پوسته اقیانوسی نئوتتیس جوان و ایجاد کمربند آتشفشانی به سن ژوراسیک پسین – کرتاسه آغازین و دیگری با برخورد سکوی عربی به صفحه ایران در کرتاسه پسین همراه با نفوذ تودههای پلوتونیک متنوع، از زیر زونهای فوق متمایز میگردد.
در شمال غرب زون سنندج سیرجان در محل زیر زون با دگرشکلی پیچیده، دو گروه تودههای نفوذی وجود دارد، گروهی سن ژوراسیک میانی دارند (احمدی خلجی و همکاران 2007، شهبازی و همکاران 2010) و گروهی دیگر به سن کرتاسه پسین تا پالئوسن هستند، تودههای اخیر در منطقهی بین بروجرد و همدان نفوذ کردهاند.
محجل و همکاران (2003) در جدیدترین تحقیقات خود تکوین زون سنندج – سیرجان را در 4 مرحله مطابق با شکل (1- 2) در نظر میگیرند که عبارتند از:
شروع کافتزایی از اوایل پرمین تا تریاس میانی (مراحل a،b).
گسترش بستر اقیانوسی نئوتتیس از تریاس بالایی تا ژوراسیک (مرحله c).
فرورانش پوسته اقیانوسی نئوتتیس از ژوراسیک بالایی تا کرتاسه که منجر به دگرشکلی، دگرگونی و ماگماتیسم در زون سنندج- سیرجان به ویژه زیر زون با دگرشکلی پیچیده شده است (مرحله d).
تصادم دو ورقه در کرتاسه پایانی که منجر به بالاآمدگی (uplift)، دگرشکلی شدید و باعث ماگماتیسم در این ناحیه شده و تا کواترنری ادامه داشته است (مراحلe،f).

شکل1-2- مراحل تکوین زون سنندج – سیرجان (محجل و همکاران 2003)
واحدهای چینهشناسی زون سنندج – سیرجان از نوع پلاتفرمی انباشته بر لبه پلاتفرمی ناپایدار است. به همین دلیل توالی پالئوزوئیک آن از نوع رسوبات آشفته ولی انباشته در میان گودالهاست که در قسمت شمال غرب نهشتهها اندکی از آن برونزد دارد، در حالیکه در جنوب شرق برونزد آن بیشتر است (سبزه ای 1974، بربریان 1977)، عمدهترین سنگهایی که در این پهنه رخنمون دارند مربوط به دوران مزوزوئیک است.
پهنه سنندج- سیرجان با سنگهای دگرگونی دارای دگرشکلی پیچیده، سنگهای آذرین دگرشکل یافته و دگرشکل نیافته و نیز سنگهای آتشفشانی زیادی متعلق به دوران مزوزوئیک شناخته میشوند. رادیولاریتها و افیولیتها در محلهای مختلفی در امتداد ضلع جنوب غربی آن رخنمون دارند و در واقع این ترکیب لیتولوژی است که پهنه سنندج– سیرجان را از پهنه زاگرس چینخورده – گسلیده جدا میسازد. فراوانی شیست، فیلیت و آمفیبولیت و دارا بودن چندین مرحله دگرشکلی، که بعضی از آنها با دگرگونی و نفوذ تودههای متعدد همراه بوده است، آن را از دیگر زیر پهنهها متمایز میگرداند.
دگرگونی شدید فاز کوهزایی کیمیرین پسین در اواخر ژوراسیک به ویژه در بخش شمالی زون سنندج – سیرجان تاثیر شدیدی بر جای گذاشته به طوری که باعث بالا آمدگی منطقه از آب و شروع رسوبات کرتاسه با کنگلومرای قاعدهای به طور دگرشیب بر روی سنگهای قدیمیتر شده است.
سنگهای مزوزوئیک عموماً از نوع رخسارههای فلیشی همراه با ولکانیک هستند که پس از تجمع در گودالهای پویای مزوزوئیک، در آغاز سنوزوئیک به طور پیشرونده دگرگون شده و تودههای نفوذی متعددی به درون آن تزریق شده است. سنگهای ترشیاری گسترش محدود دارد و به نظر میرسد که این پهنه در زمان ترشیاری از آب بیرون بوده است.
1-7-2- زمین شناسی منطقه مورد مطالعه
منطقه مورد مطالعه از نظر ساختمانی در زون سنندج – سیرجان قرار دارد که موقعیت آن در این زون در شکل (1- 3) مشخص میباشد و در شکل (1-4) نقشه زمینشناسی منطقه مورد مطالعه آورده شده است. که به تبع آن دارای ویژگیهای زون یاد شده میباشد. پدیده ماگماتیسم و دگرگونی تاثیر بسیار مهمی بر سرنوشت زمینشناسی و توالیهای رسوبی منطقه داشته است و باعث شده تا فسیلهای این واحد از بین برود، بنابراین منطقه جنوب قروه از نظر فسیل بسیار فقیر و سن آن به دلیل ادامه یافتن واحدی از سنگ آهک تخریبی از ورقه سنقر، تریاس میانی تا فوقانی تعیین شده است (حسینی 1376). علاوه بر این زاهدی (1369) قدیمیترین واحد چینهشناسی منطقه را که از دولومیت بلورین و خرد شده تشکیل شده است به تریاس نسبت داده است.
همچنین Bellon and Broud (1975) با روشK – Ar سن توده نفوذی گابرو – دیوریتی خرزهره در روستای شیروانه که در منطقه مورد مطالعه میباشد را 40 تا 38 میلیون سال تعیین کردهاند که این سن را به کل توده پلوتونیک جنوب قروه نسبت دادهاند. در جدیدترین مطالعات، سن توده گابرویی روستای میهم بالا به روش U-Pb،153 تا 157 میلیون سال تعیین گردیده است و سن جایگیری توده پلوتونیک قروه را به 149 تا 157 میلیون سال به ژوراسیک پسین نسبت دادهاند Mahmoudi et al., 2011)).
در ورقه قروه چهره ظاهری جنوب ورقه با شمال آن کاملاً متفاوت میباشد. سنگهای نیمه جنوبی، عمدتاً دگرگونی میباشند. دگرگونی به عنوان مهمترین و بارزترین پدیده حاکم، و به صورت دگرگونی ناحیهای، مجاورتی و دگرگونی دینامیکی ظهور یافته است. علاوه بر این ماگماتیسم و پدیدههای وابسته نیز فعال و کار ساز بوده و تاثیر به سزایی در سرنوشت زمینشناسی منطقه داشتهاند (حسینی 1376).

شکل1-3- نقشه موقعیت زون سنندج – سیرجان، تودههای نفوذی آن و توده پلوتونیک جنوب قروه و سن آن، اقتباس از Mahmoudi et al., (2011).