دانلود مقاله با موضوع الکترومیوگرافی و کنترل وضعیت

در کنترل پوسچر لازم است تا با استفاده از اطلاعات حسی، وضعیت حرکت بدن در فضا ارزیابی شده و نیروهای لازم برای کنترل این وضعیت ایجاد شوند. بنابراین در کنترل پوسچر، احتیاج به تداخل عمل سیستم‌های اسکلتی- عضلانی و عصبی داریم.(74). اجزای اسکلتی- عضلانی، شامل محدوده حرکتی مفاصل، انعطاف ستون مهره‌ها، خصوصیات عضله و ارتباط بیومکانیک اجزای بدن می‌باشد. اجزای عصبی در کنترل پوسچر شامل موارد زیر هستند:
Widget not in any sidebars

1- فرآیندهای حرکتی (پاسخ‌های عضلانی به شکل سینرجی)
2- فرآیندهای حسی (سیستم‌های بینایی، حس عمقی ، وستیبولار )
3- استراتژی‌های حسی که اطلاعات مختلف حسی را سازماندهی می‌کنند.
4- مکانیسم‌های عصبی که حس و حرکت را هماهنگ می‌کنند(74).
2-2-4 کنترل پوسچر ایستاده
در وضعیت ایستاده، مرکز ثقل در فضایی که با طول پاها و فاصله بین آنها محدود شده است حفظ می‌شود(80). در دهه اخیر استراتژیهای حسی و حرکتی در کنترل پوسچر ایستاده به طور گسترده‌ای مورد بررسی و مطالعه قرار گرفته‌اند.
استراتژی به معنای یک برنامه است که فعالیت اجزای مختلف یک سیستم بر مبنای آن تنظیم و اجـرا می‌شـود(74)
استراتژیهای حرکتی در کنترل پوسچر، یعنی تنظیم حرکات به منظور کنترل وضعیت بدن در فضا. استراتژیهای حسی یعنی تنظیم اطلاعات حسی دریافتی از سیستم‌های بینایی، حس عمقی و وستیبولار برای کنترل پوسچر و استراتژیهای حسی- حرکتی یعنی هماهنگ نمودن اجزای حسی و حرکتی برای کنترل پوسچر(74). هیچ کس در حالت ایستاده کاملا ساکن نیست، بلکه بدن در حالت ایستاده به میزان کمی نوسان دارد و این نوسان بیشتر به سمت جلو و عقب است. به همین دلیل، محققین، بیشتر به جستجوی نحوه حفظ تعادل در صفحه ساجیتال پرداخته‌اند(25).
2-2-5 مکانیزمهای حرکتی در کنترل تعادل
کنترل تعادل نیازمند تولید و هماهنگی نیروهای لازم می‌باشد تا حرکات موثر جهت کنترل وضعیت بدن ایجاد شوند. سیستم اعصاب مرکزی در حالت ایستاده ساکن و حالت ایستاده هنگام به هم خوردن تعادل به طرق مختلف باعث تولید، هماهنگی و تنظیم این نیروهامی‌گردد.
به طور کلی دو عامل اصلی را می‌توان موجب حفظ تعادل در وضعیت ایستاده دانست.
اول، راستای قرارگیری اجزای بدن نسبت به یکدیگر که تاثیر نیروی جاذبه را کاهش می‌دهد.در یک وضعیت ایستاده بهینه، خط ثقل از نقاط زیر عبور می‌کند(23).
1- زائده ماستوئید
2- نقطه‌ای درست مقابل مفصل شانه
3- مفصل لگن (یا درست پشت آن)
4- نقطه‌ای درست مقابل مرکز مفصل زانو
5- نقطه‌ای درست جلوی مفصل مچ پا
در وضعیت ایستاده صحیح، طرز قرار گرفتن اجزای بدن کمک می‌کند تا تعادل با مصرف کمترین میزان انرژی حفظ شود(23). در واقع راستای صحیح قرارگیری اجزای بدن باعث کاهش اثر نیروهای جاذبه شده و عضلات به مقدار کمتری برای حفظ تعادل بدن فعال می‌شوند.
دومین عامل اصلی و مهم برای حفظ تعادل در حالت ایستاده ساکن، تون عضلانی است. تون عضله مقاومتی است که عضله در برابر طویل شدن از خود نشان می‌دهد. برای ارزیابی کلینیکی، اندام‌های فرد، به طور غیر فعال حرکت داده می‌شوند تا مقاومتی که عضلات در برابر حرکت نشان می‌دهند، بررسی شود(78).در یک فرد طبیعی، هوشیار و در حال استراحت، مقدار مشخصی تون عضلانی وجود دارد. اما در حال استراحت نمی‌توان فعالیت الکتریکی عضلات را ثبت کرد. همین مسئله موجب شده تا برخی محققین، عوامل غیر عصبی دخیل در تون عضلانی را مربوط به وجود مقدار کمی کلسیم آزاد در رشته‌های عضلانی بدانند(78).
عوامل عصبی ایجاد کننده تون عضلانی، مربوط به فعال شدن رفلکس کششی هستند که موجب مقاومت عضله در برابر کشش می‌شوند. فعالیت دائمی این رفلکس موجب می‌شود که طول عضله در میزان مشخصی حفظ شود(78). (22)طبق یک نظریه، این رفلکس در حفظ پوسچر، به صورت فیدبک عمل می‌کند یعنی زمانی که بدن به سمت جلو و عقب نوسان می‌کند عضلات اطراف مچ پا کشیده می‌شوند و این رفلکس فعال می‌شود، در نتیجه با کوتاه شدن رفلکسی عضلات، نوسان بدن کنترل می‌شود(78).
از عوامل دیگری که در تنظیم تعادل در حالت ایستاده ساکن موثر است تون وضعیتی می‌باشد. در حالت ایستاده برای مقابله با نیروی جاذبه، تون در برخی عضلات ضد جاذبه افزایش می‌یابد. این افزایش تون در عضلات وضعیتی، تون پوسچرال نامیده می‌شود(88).
عوامل مختلفی از جمله گیرنده‌های حس عمقی بر روی تون وضعیتی موثر می‌باشند. بررسی‌ها نشان می‌دهد در بیماری‌های شاخ خلفی نخاع این تون وضعیتی کاهش می‌یابد. تحریک گیرنده‌های پوستی کف پا نیز باعث باز شدن اتوماتیک پا به طرف سطح اتکا می‌گردد که افزایش تون وضعیتی در عضلات اکستانسور را به دنبال دارد.
سیستم‌های وستیبولار و بینایی نیز بر روی تون وضعیتی دخالت دارند. گیرنده‌های وستیبولار که در اثر تغییر جهت و حرکت سر تحریک می‌شوند باعث تغییر تون وضعیتی در اندامها و گردن می‌شوند(88). بسیـاری از محققین اثـر تون وضعیتـی را در کنترل تعادل در حالت ایستاده بسیار مهـم می‌دانند.
تون وضعیتی در عضلات تنه، یک عامل کلیدی برای کنترل پوسچر طبیعی در وضعیت ایستاده است. این نظریه با مطالعات الکترومیوگرافی مورد آزمون واقع شده است. این مطالعات نشان می‌دهند که در وضعیت ایستاده بسیاری از عضلات، فعالیت تونیک دارند(74).
عضلات سولئوس ، گاستروکنمیوس و تیبیالیس انتریور ، هنگامی که نوسان بدن به طرف عقب باشد فعالیت دارند. عضلات گلوتئوس مدیوس ، تنسورفاشیالاتا ، ایلیوسواس و توراسیک ایرکتواسپاین نیز همراه با عضلات شکمی هنگام ایستاده ساکن از تون بالایی برخوردارند.البته در صـورتی که مرکز ثقل بدن از محدوده خود خـارج شود عضـلات بیشتـری فعـال می‌شـوند و با استفـاده از استـراتژیهای مختلف، سیستم اعصـاب مرکزی، مرکز ثقل را به محـدوده تعادل برمی‌گـرداند(4).