تحقیق درباره فرآیندها و شیمیایی

تحولات ژئوشیمیایی و پتروژنتیکی سنگهای آذرین، در یک مسیر تکوینی، معلول فرایندها و سازوکارهای متعدد و پیچیدهای است. فرایندهای مربوط به تشکیل ماگما در منابع گوشتهای، صعود ماگمای بازالتی به ترازهای بالاتر در پوسته و تحول ژئوشیمیایی آنها در این مسیر شامل آلودگی پوستهای و احیاناً اختلاط ماگمایی و یا تبلور در آشیانههای بالاتر و تحولات بعدی آنها در حین فرآیندهای دگرگونی و دگر ریختی، از اهداف مهم تحقیقات پتروژنتیکی محسوب میشود، لذا شناخت پتروژنز و محیط تکنوماگمایی سنگهای آذرین هر منطقه در حقیقت باز سازی تاریخچهی حیات سنگهای آذرین است.
تاکنون تقسیمبندی گوناگونی در مورد گرانیتها صورت گرفته است که براساس محیط تکتونیکی آنها استوار بوده یا براساس منشأ آنها پایدار است. در این قسمت از مهمترین تقسیمبندیها استفاده شده است.
4- 6- 2- نمودارهای تعیین موقعیت تکتونیکی با استفاده از عناصر اصلی
Widget not in any sidebars

نمودار اکسید- اکسید مانیار و پیکولی(1989) براساس اکسیدهای عناصر اصلی نوعی طبقهبندی تکتونیکی برای گرانیتوئیدها را ارائه نمودهاند. در این طبقهبندی که نوعی مدلسازی با اطلاعات وسیعی از گرانیتهای مختلف دنیاست کاربرد توأم چند نمودار اطمینان بیشتری در تعیین محیط تکتونیکی حاصل میشود.
شکل 4- 14 مراحل مختلف تفکیک محیطهای تکتونیکی گرانیتوئیدها را براساس اکسیدهای اصلی را نشان میدهند.
شکلa 4- 14 پلاژیوگرانیتهای اقیانوسی را از سایر گرانیتوئیدها جدا میکند. با توجه به اینکه سری OP از نظر کانیشناسی فاقد فلدسپار پتاسیم است می‌توان این سری را از دیگر سری‌های گرانیتوئید جدا نمود. نمونه‌های نفوذی منطقه با داشتن مقادیر بالای K2O متعلق به سری OPنیستند.
نمودار(b 4-14) جهت تمایز بین گروههای i(IAG, CCG,CAG) و گروه ii (CEUG ,RRG) و گروه iii ((POG مورد استفاده قرار میگیرند. با توجه به این نمودار ملاحظه می‌شود که اکثر نمونهها در محدودهی ترکیبی گروه I قرار میگیرندو برخی در محدوده II قرار می‌گیرد.
در نمودارهای ( c,d 4- 14) نمونههای مورد مطالعه در محدودهی ترکیبی گروه I(IAG,CCG,CAG) واقع شدهاند(یعنی گرانیتهای جزایر قوسی، کمان قاره ای و پس از برخورد).
با توجه به آنچه تاکنون ارائه شد این نتیجه حاصل می‌شود که گرانیتوئیدهای مورد مطالعه جزء گروه I(IAG, CCG, CAG) هستند. ولی با توجه به نمودارهای ارائه شده نمیتوان بین این سه نوع گرانیتوئید تمایز قائل شد. یکی از روشهای تمایز قائل شدن بین این گرانیتوئیدها استفاده از مقادیر
l2O3/ CaO + Na2O + K2O A در مقابل مقادیرl2O3 / Na2O + K2O A که به صورت مولار محاسبه میشوند. علاوه بر آن میتوان وضعیت پرآلکالن، متاآلومین یا پر آلومین بودن نمونههای مورد مطالعه را نیز مشخص نمود. یکی از مشکلات کاربرد این نمودار همپوشانی نسبتاً زیاد بین محدودههای ترکیبی میباشد که در نتیجه دقت و احتیاط زیادتری را طلب می‌کند (شکل 4- 15).
به عقیدهی چاپل و وایت (1974) درجهی اشباعیت از آلومینیوم نشانهی ماهیت و طبیعت موادی است که گرانیتها از آن منشأ میگیرند.

4- 6- 3- نمودارهای تعیین موقعیت تکتونیکی با استفاده از عناصر کمیاب
(Pearce et al, 1984) گرانیتها را براساس موقعیت نفوذشان به 4 گروه تقسیم میکنند:
گرانیتهای پشتهی میان اقیانوسی (ORG)،گرانیتهای داخل صفحه ای (WPG)، گرانیتهای قوس ولکانیک (VAG)، گرانیتهای برخوردی (COLG).
همانطور که در شکل دیده می‌شود، نمونههای مورد مطالعه در محدودهی گرانیتهای قوس آتشفشانی همزمان با برخورد و گرانیتهای داخل صفحهای قرار میگیرند.

رده بندی شاند و گورتن (2002)
این ردهبندی تغییرات Th/Ta در برابر Th/Ta و تغییرات Th/Hf در برابر Ta/Hf همچنین تغییرات Th/Ta در برابر Yb جهت تعیین محیط تکتونیکی استفاده می‌شود (شکل 4- 17). طبق این نمودارها محیط تشکیل نمونههای مورد مطالعه با محیط تکتونیکی درون صفحهای انطباق دارد. البته تعدادی از نمونهها در حاشیهی فعال قارهای قرار گرفتهاند.
تغییرات Ta/ Ybو Th/ Ybبرای سنگهای منطقهی مورد مطالعه نشان میدهد که فرآیندهای تبلور تفریقی، آلایش پوستهای و غنی شدگی در پتروژنز ماگمای مولد این سنگها دخالت عمدهای داشته است و منشأ آنها از گوشتهی غنی شده میباشد که توسط فرآیندهای آلایش پوستهای تحول پیدا کرده است.

4- 6- 4- نمودار R2-R1 (Batchelor & Bowden, 1985)
برای تعیین محیط تکتونیکی سنگهای مورد مطالعه از نمودار باچلور و بوون (1985) استفاده شده است. این نمودار که براساس عناصر اصلی تشکیل دهندهی سنگهای گرانیتوئیدی استوار بوده و محدودههای مختلف گرانیتوئیدی را بر روی نمودار R2 -R1 به نمایش میگذارد. اکثر نمونه‌های مورد مطالعه در محدوده همزمان با برخورد تا بعد از برخورد قرار میگیرند (شکل4- 18).

4- 7- نمودارهای عنکبوتی منطقه