اخلاق دینی در فضای مجازی:پایان نامه سرقت در فضای سايبری

نهادینه کردن اخلاق دینی در فضای مجازی

 

فضای سایبر در صورتی به محیط امن تبدیل می­شود که کاربران آن، سالم و هنجارمند عمل کنند. البته جای یادآوری است که در کنار راهبردهای ناظر به تقویت اخلاق کاربری، راهکارهای ایمن سازی با استفاده از ظرفیت تکنولوژی ابزار ارتباط سایبری نیز مد نظر قرار گرفته است، مثل راهکارهای فیلتر نمودن محتوی غیر اخلاقی و ایجاد سیستم نظارت بر میزان و چگونگی نفوذ.[1]

اما نکته این است که اگر کاربران ضرورت و لزوم فضای ایمن در ارتباطات خودشان را باور نکنند، چنان که تجربه های چند ساله نشان داده است، سازو کارهای تکنولوژی به سبب پیشرفت تکنولوژی و قرار گرفتن برنامه­های عبور از موانع تعبیه شده بر سر راه استفاده کنندگان، عملا تدابیر کنترلی را با بن بست روبرو می­سازد. با این حساب، راهبرد اخلاقی با استفاده از راهکارهای نهادینه سازی اخلاق کاربری با محوریت دستورات دینی به صورت متمم کنترلی، اهمیت خاصی در پیشگیری از سرقت سایبری خواهد داشت.

 

4-2-1-2- پیشگیری وضعی از سرقت رایانه­ای

 

4-2-1-2-1- تبیین پیشگیری وضعی سرقت رایانه­ای

 

در دهه‌ هفتاد گروهی از دانشمندان‌ در واحد تحقيقات‌ وزارت‌ كشور انگلستان‌ در ارزيابی آمارهای جرم‌ در مورد پيشگيری ، برای اولين‌ بار اصطلاح‌ «پيشگيری‌ وضعی‌» را كه‌ صرفاً بر كاهش‌ فرصت‌ها و موقعيت‌های ارتكاب‌ جرم‌ تكيه‌ دارد، مطرح‌ نمودند[2].

در خصوص‌ پيشگيری وضعی‌ تعريف‌ها و برداشت‌های گوناگونی ارائه‌ شده‌ است‌ “ژرژپيكا” پيشگيری‌ وضعی را اقدام‌ به‌ محدودكردن‌ فرصت‌های‌ ارتكاب‌ جرم‌ يا مشكل‌تر كردن‌ تحقق‌ اين‌ فرصت‌ برای مجرمين ‌ بالقوه‌ می‌داند.[3]
به اين‌ ترتيب‌ پيشگيری وضعی  در سرقت سایبری شامل‌ دو دسته‌ تدابير و اهداف‌ می­‌باشد:

دسته‌ اول‌ تدابيری كه‌ به‌ دنبال‌ سلب‌ امكان‌ تحقق‌ فعل‌ مجرمانه‌ يا لااقل‌ دشوار نمودن‌ آن‌ هستند كه‌ در تعريف‌ اول‌ بيشتر مورد توجه‌واقع‌ شده‌ است‌، مانند سخت‌ كردن‌ دسترسی به‌ آماج‌ها يا محافظت‌ از بزه‌ديدگان‌ بالقوه‌.

دسته‌ دوم‌ تدابير و شيوه‌هايی‌ كه‌ با هدف‌ كاستن‌ از جاذبه‌های مجرمانه‌ و عوامل‌ تحريک كننده‌ محيطی، در صدد است‌ تا از تصميم‌نهايی مجرم‌ و گذر او از انديشه‌ به‌ عمل‌ جلوگيری كند مانند مخفی كردن‌ زيور آلات‌، با نصب‌ دوربين‌ مدار بسته‌.[4]

 

4-2-1-2-2- اعمال پیشگیری وضعی در سرقت رایانه­ای

 

کارکرد پیشگیری وضعی از سرقت سایبری این است که ابزار و فرصت ارتکاب جرم از مجرم سلب می­کند. توجه به مثلث جرم می­تواند به درک این موضوع کمک کند. برای ارتکاب یک جرم سه عامل باید جمع شوند که مهمترین آنها که قاعده مثلث جرم را هم تشکیل می­دهد انگیزه مجرمانه[5] است. انگیزه باعث بیدار شدن میل درونی در افراد و به تبع آن قصد مجرمانه[6] می­شود.

برای از بین بردن این عامل ضروری است تدابیر پیشگیرانه اجتماعی اتخاذ بشود. اما اگر به هر دلیل مجرمان  دارای انگیزه شدند باید از اجتماع دو مثلث دیگر، یعنی فرصت[7] و ابزار ارتکاب[8] جرم جلوگیری کرد. از میان این دو، سلب فرصت از مجرمان اهمیت بیشتری دارد.

زیرا متصدیان امر هر چه بکوشند ابزار ارتکاب جرم را از سطح جامعه جمع آوری کنند. باز هم مجرمان با انگیزه خواهند توانست به آنها دست یابند.

هر چند در عین حال نباید اهمیت جمع آوری  این ابزارها را در کاهش جرایم  نادیده گرفت. به هر حال آنچه در پیشگیری وضعی  از جرم اولویت دارد حفظ آماج ها[9] و بزه دیدگان از تعرض مجرمان است.[10]

جامعه شناسانی که روی پیشگیری وضعی کار کردند، سه موضوع را مطرح کردند:

1- پیشگیری وضعی مبتنی بر اصل حداقل تلاش است، یعنی بزهکار در مقابل اندک مانع، از گذر اندیشه به فعل صرف نظر میکند چرا که بنا ندارد تلاش زیاد کند و فرض بر اینست آنها تنبل اند.

2- قانون حداقل ریسک و خطر پذیری، بزهکار وقتی وضعیت ماقبل بزهکاری برای او خطرناک است عقب نشینی می­کند که گذر اندیشه به فعل را متوقف کند.

3- اصل کسب بیشترین سود در کوتاه ترین مدت یعنی چنانچه ما بتوانیم سود آوری ناشی از جرم را برای مباشر جرم کاهش دهیم وی از انجام جرم منصرف می شود. [11]

[1]. كوشا غ ،  1391، اخلاق دينی و تعامل سايبری،  سال سوم،  شماره دوم،  بهار ، صص 117 ـ 141 .

[2] . كُوسُن‌ م ، ۱۳۸۵، جرم‌شناسی ،ترجمه‌ ميرروح‌ الله صديق‌،  نشر دادگستر ،  ص111.

[3] . پيكا ژ، ۱۳۷۶،  از جرايم‌ و شهرنشينی،  ترجمه‌ عزيز طوسی،  ماهنامه‌ دادرس‌  شماره‌ 2، ص10.

[4] . ميرخليلی م، ۱۳۸۵، پيشگيری‌ وضعی از بزهكاری،‌ بانگاه‌ به‌ سياست‌ جنايی اسلام‌، رساله‌ دكتری‌ ، دانشكده‌ حقوق دانشگاه‌ تهران‌، ص13.

[5] Motivi

[6] Intention

[7] Opprtunity

[8] Means

[9] Targets

.[10]  صفاری ع، همان،ص 292.

[11] .  نجفی ابرند آبادی،ع   ،تقریرات درس جرم شناسی،تنظیم:عباس تدین،دوره کارشناسی ارشد،دانشگاه امام صادق (ع)،دانشکده حقوق.

لینک جزییات بیشتر و دانلود این پایان نامه:

تحليل جرم شناختی سرقت در فضای سايبری  

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *