شاخصهای رفتاری جوانمردی سازمانی

دوران اسلام وتمدن اسلامی

اسلام از آغاز محوریت کار و تجارت را مطرح کرد. تصور پیروزی اسلام بر قریش بدون در نظر گرفتن نقش محوری تجارت در تقویت موقعیت مسلمانان در مکه غیر ممکن بود. دشمنان در آن زمان تجارت و راه‌های تجارت را کنترل کرده و اسلام را تهدیدی در برابر خود می دانستند. حضرت محمد(ص) نه تنها با خدایان آن‌ها بلکه با اساس قدرتشان به مبارزه پرداخت. یعنی انحصار تجارت در عرب و مناطق اطراف آن، پس از شکست قریش به دست پیامبر، کار و تجارت به عنوان جزء اصلی ایمان به خدا معرفی شد. در بحران سیاسی، اقتصادی و اجتماعی که پس از حمله مغول در قرن هفتم هجری برای بیش از دو قرن گریبانگیر ایران شد، آنچه می‌توانست بر تجدید حیات اقتصادی کشور و کاهش فشار بر اقشار فرودست کمک کند، رشد تولید و مبادلات تجاری بود. بی تردید وجود ضوابط و معیارهای اخلاقی و پایبندی به آداب فعالیت‌های حرفه‌ای راه بهبود اوضاع اقتصادی را هموار می‌کرد. چنین به نظر می‌رسد که باید اهل فتوت را پیشگامان معرفی و ترویج اخلاق حرفه‌ای در آن دوران دانست. توجه اهل فتوت به امور اجتماعی با نگاهی جدی به اشاعه جایگاه کار و تولید در جامعه همراه بود (کاظم بیگی،1386).

پیوند تنگاتنگ دینی به ویژه در شکل دیوانی آن، با نظام سیاسی از یک سو و زمینه مساعد فعالیت‌های دینی از سوی علما در دوره صفویه، سبب ایجاد و ظهور شکل تازه ای از ساختار دینی ایران گردید که طی آن ابعاد گوناگون ساختار دینی، شکوفایی تازه ای یافت. در پی مجموعه تلاش‌های این دولت، یک ساختار نیرومند دینی اثنی عشری، شکل گرفت. این نوع حکومت ماهیتا نمی‌توانست به مسائل اخلاقی بی توجه باشد. نهادها و سازمان‌های متعددی، مسئولیت نظارت و رسیدگی به امور اخلاقی و فرهنگی و دینی جامعه را بر عهده داشتند. عده ی زیادی از طبقات مختلف جامعه، از کارگزاران رده بالای حکومت تا پیشه وران ساده، به خاطر بی تعهدی به مسائل اخلاقی جامعه مجازات و تنبیه شدند. در دوره صفویه، در دفاع از حقوق شهروندان، از طرف شاهان و دربار، بخشنامه‌ها و دستورالعمل‌های زیادی صادر شده است. هم‌چنین از طرف علمای بزرگ، رساله‌ها و کتاب‌های زیادی تحت عناوینی چون: ” خراجیه ” و ” صلاه الجمعه “، ” امر به معروف و نهی از منکر ” و غیره نوشته شده است. سرانجام سقوط اخلاقی حکومتگران، درباریان و طبقات عام جامعه، نقش به سزایی در سقوط امپراتوری با عظمت صفوی، ایفا نمود (عابدینی،1386).

  روش چارِت چیه و چه کاربردی داره؟ 

2-3-2-1- شاخصهای رفتاری جوانمردی سازمانی

هر عیار و جوانمرد مجبور بود در یکی از کسب‌ها و صنعت‌ها تخصص داشته باشد تا با استفاده از آن تخصص بتواند زندگی روزمره خود را به پیش ببرد.آنها در کار و پیشه نیز باید آداب و اخلاق خاص را رعایت می‌کردند که بعدها با نام «فتوت‌نامه‌های حرفه‌ای» مانند «فتوت‌نامه آهنگران» تدوین شدند، در این فتوت‌نامه‌ها افزون بر تفسیر و تأویل عرفانی عملیات ویژه آن حرفه، مجموعه‌ای از اصول اخلاقی نیز توصیه و ترویج می شد، اصولی که می‌توان بیان نوین آنها را در «منشورهای اخلاق حرفه‌ای»در سازمان‌های امروزی مشاهده کرد(خاکی،1393).

جدول 2-1- شاخص‌های رفتاری برای جوانمردی سازمانی

مفهوم بعدها مؤلفه‌ها شاخص‌های جوانمردی
جوانمردی سازمانی رفتار جوانمردانه در حوزه درون سازمانی نسبت به مافوق (مافوقان) اسرار مافوق را نزد دشمنان او افشا نکردن
عدم تبانی با صاحبان قدرت بر علیه ایشان
عدم اظهارنظرهای منفی و کلی درباره شخصیت آنها
عدم شایعه‌سازی تبلیغاتی بر ضد ایشان
احساس دین‌داری نسبت به مافوق
مانع دستیابی به اطلاعات و آمار نشدن
نسبت به همکار (همکاران) با وجود بداخلقی، نزد مافوقان عمل متقابل به مثل نکردن
در حادثه‌ها یاری و مددکاری را دریغ نکردن و خود را به خطر انداختن
اختلاف‌ها را با هدف دستیابی به منابع فردی دامن نزدن
دیگران را به تعمد برای موفقیت خود به خطا نیافکندن
نسبت به زیردست (زیردستان) از خطاهای شخصی و فردی ایشان چشم پوشیدن
در پاداش و تنبیه خیرخواهی را دریغ نکردن
عیب‌های فردی آنها را به خاطر خطاهای کاری بر ملانکردن
نگاه ایثارگرانه داشتن و با آنها به رقابت برنخاستن
برخورد انسانی با جنس مخالف و سوءاستفاده نکردن از آنها
رفتارهای جوانمردانه در حوزه بیرون سازمانی در حق رقبای فردی و سازمانی اخبار نادرست بر علیه آنها منتشر نکردن
جاسوسی نکردن درباره اسرار کاری آنها
تلاش نکردن برای جذب نیروهای کلیدی با هدف تضعیف آنها
قواعد و اصول اخلاق حرفه‌ای را در عمل نقض نکردن
گلایه‌ها و شکوائیه‌های آنها را نادیده نگرفتن
در حق مشتری‌های حقوقی و حقوقی عدم سوءاستفاده از ناآگاهی آنها در توافق‌ها و عقد قراردادها
حقوق و منافع آنها را در عمل ضایع نکردن
ارائه آگاهی لازم درباره مطالباتشان را دریغ نکردن
در حق ذینفعان برونی اطلاعات صحیح را دریغ نکردن با وجود احتمال موضع انتقادی آنها
وفاداری نسبت به آرمان‌ها و ارزش‌ها و مأموریت‌های سازمان
  دانلود رایگان تجارب برتر تربیتی | کاملترین نمونه های رایگان سالتحصیلی 97-98

منبع:خاکی،1393