سخت‌افزارها و نرم‌افزارهای مورد نیاز کتابخانه دیجیتال

سخت‌افزارها و نرم‌افزارهای مورد نیاز کتابخانه دیجیتال

2- 2-16-1
سخت‌افزار

اسکنرهای مناسب کار با بررسی کامل از طرف کمیته کتابخانه دیجیتال به منظور اسکن هر چه بهتر و سریع­تر منابع و اشیای مختلف

دوربین­های دیجیتال مناسب با کارکرد مورد نظر

سخت‌افزارهای مبدل میکروفرم­ها به داده‌های دیجیتال

سیستم‌های کامپیوتری ذخیره اطلاعات

سیستم‌های کامپیوتری برای تهیه نسخه پشتیبان از اطلاعات موجود

2- 2-16-2
نرم‌افزارها

نرم‌افزار مناسب انتخاب شده باید دارای شرایط زیر باشد:

تبعیت از استانداردهای بین‌المللی فرمت تولید و نشر منابع الکترونیکی و دیجیتال و نیز ذخیره و بازیابی مانند دوبلین کور، Z۳۹٫۵۰ و غیره
قابلیت دسترسی در محیط وب
دارای رابط کاربری کاربرپسند
قابلیت کنترل واژگان
امکان انجام جستجوی ساده و پیشرفته در فیلدهای مختلف
پشتیبانی نرم‌افزار از مدارک به خط و زبانهای مختلف
قابلیت پشتیبانی از منابع چندرسانه‌ای (ویکیپدیا)
 

نرم افزار کاربردی کتابخانه­های دیجیتالی با گسترش تولید نرم­افزار در عرصه­های ذخیره و بازیابی اطلاعات و بانک­های اطلاعاتی ، کتابخانه­ها نیز از این امکان بی­بهره نمانند، و دیری نگذشت که کامپیوتر در انجام بسیاری  از امور کتابخانه­ها بخصوص کتابخانه­های دیجیتالی مورد استفاده قرار گرفت و این امر موجب تولید نرم افزارهای کتابخانه­ای شد
در واقع نرم افزار کتابخانه­ای، نرم افزاری است که برای ذخیره و بازیابی اطلاعات مدارک و انجام امور مربوط به کتابداری، از جمله جستجوی اطلاعات ایجاد شده است
بدیهی است با سپردن امر فوق به نرم افزارها، اولا دسترسی به اطلاعات با سرعت بیشتری انجام می­پذیرد، ثانیا بسیاری از کارهای کتابخانه دیجیتالی با دقت و کارآیی بیشتر و هزینه و نیروی کمتر انجام خواهد شد(محمدی فرد،1384)

2-2-16-3
تجهیزات دیجیتالی

دیجیتال­سازی کردن یکی از روش­های عمده ساخت آثار دیجیتالی است
دیجیتال­سازی تبدیل هرنوع محمل ثابت یا آنالوگ (مانند کتاب، مقاله­های نشریات، عکس، نقاشی، میکرو­فرم) به شکل الکترونیکی از طریق اسکن، نمونه­برداری یا حتی تایپ است
ساخت مجموعه دیجیتالی چندین معیار برای انتخاب موارد خاص را در پی دارد
این معیارها عبارتند از، توانایی بالقوه آنها برای استفاده طولانی مدت، ارزش فکری یا فرهنگی آن­ها

تنوع دستگاه‌های دیجیتالی هرچند حداقل در ایران زیاد نیست، ولی همین چند محصول نیز با وجود آن­که عرضه آنها جنبه انحصار دارد، باعث سردرگمی و تردید مدیران برای تهیه دستگاه مناسب می‌شود
چند عامل مهم در تصمیم‌گیری و یا تعلل برای تهیه دستگاه‌های دیجیتال سازی نظیر اسکنرکتاب، آرشیو رایتر، اسکنر رول فیلم و

نقش دارد
برخی از این عوامل به قرار زیر است:

عامل اول : نبود پیش­بینی بودجه کافی برای تهیه دستگاه‌های دیجیتال‌سازی مورد نیاز

ایجاد کتابخانه دیجیتالی از اقلام سرمایه‌بر و هزینه‌بر است
بدون بیش‌بینی بودجه کافی و جذب منابع مالی از سایر سرفصل­های بودجه‌ای نمی‌توان کتابخانه دیجیتالی ساخت
اختصاص بودجه‌ای مستقل و قابل توجه، ضرورت دارد

عامل دوم : بهای قابل توجه دستگاه‌های دیجیتال‌سازی

از آنجا که تجهیزات کتابخانه دیجیتال گران است و اغلب این تجهیزات توسط نمایندگان شرکت­های خارجی در ایران عرضه می‌شود، کمتر کتابخانه‌ای توانایی تخصیص هزینه کافی را داردبه­ویژه برای کتابخانه‌های کوچک و متوسط، این عامل بسیار تأثیرگذار است
کمترین بهای دستگاه مناسب برای دیجیتال‌سازی در کتابخانه‌ها، حدود 300 میلیون ریال است

عامل سوم : نبود سابقه و تجربه کافی کار عملی کتابخانه و مؤسسه‌های دیگر با دستگاه‌های دیجیتال‌ساز

یکی از شیوه‌های رایج برای تهیه اقلام سرمایه‌ای، استعلام از کم و کیف یک دستگاه مشخص در سایر مؤسسه‌های دارنده دستگاه است
در خصوص تهیه دستگاه‌های دیجیتال‌سازی، به علت اندک بودن سفارش­های دستگاه‌های دیجیتال‌سازی و هم­چنین تفاوت نوع دستگاه‌ها و تجربه ناچیز کتابخانه‌ها در کار دیجیتال‌سازی حرفه‌ای، این شیوه در ایران دست کم در این سال­ها، چندان کارساز نیست
از این­رو، مدیران به خاطر نبود سابقه و تجربه موفق برای تهیه تجهیزات دیجیتالی، با مشکلات بیشتری روبرو می‌شوند

عامل چهارم : نبود دانش  کافی در برخی از مؤسسه‌ها از نحوه کارکرد دستگاه‌های دیجیتال‌ساز

شواهد نشان می‌دهد برخی از کتابخانه‌ها و مؤسسه‌ها با وجود تهیه دستگاه دیجتیال‌سازی، به سبب تجربه اندک کارکنان خود از نحوه کار با این دستگاه‌ها، سرمایه زیادی را بدون استفاده گذاشته و بهره‌وری لازم را ندارند

عامل پنجم : تأثیر نوع منابع بر انتخاب دستگاه دیجیتالی  

هر میزان تنوع منابع یک کتابخانه برای دیجیتال شدن بیشتر باشد، فعالیت دیجیتال‌سازی پیچیده‌تر می‌شود، زیرا برای هر نوع منبع یک نوع دستگاه دیجیتال‌سازی مناسب است
در واقع، هر یک از منابع از جمله سند، نشریه (‌مجله و روزنامه)، کتاب، میکروفیلم و میکروفیش، دستگاه‌های خاص خود را می‌طلبد
حتی درباره یک نوع منبع، در صورت وجود منابع نفیس و قدیمی که بیشتر شکننده است، باید اسکنر مناسبی تهیه شود که سلامت منبع را پس از اسکن ضمانت کند

گفتنی است، پشتیبانی هر یک از قابلیت­ها، بهای اسکنر را به طور قابل ملاحظه‌ای افزایش می‌دهد
این مدیر باید با توجه به بودجه و میزان دارا بودن منابع خاص کتابخانه، نسبت به تهیه اسکنرهای حرفه‌ای تر اقدام کند و یا اسکن منابع خاص خود را به مؤسسه‌های بزرگ و یا شرکت­های خصوصی بسپارد
چنانچه هر یک از این مقوله‌ها به درستی تصمیم‌گیری و اجرا نشود، چالش آفرین است

به طور کلی، هر یک از این عوامل به تنهایی می‌تواند روند دیجیتال‌سازی را مختل و یا بسیار کند کند
مدیران برای اجرای هر پروژه‌ای نیازمند بودجه کافی و برای تصمیم‌گیری تهیه دستگاه مناسب، نیازمند اطلاعات کافی و روشنگر هستند(سالاری،1389)

2-2-17
استانداردها در کتابخانه­های دیجیتالی

استانداردهای کتابخانه­های دیجیتالی از چند جنبه قابل بررسی و مطالعه­ اند
این کتابخانه­ها به دلیل اینکه در محیط شبکه قرار می­گیرند، تفاهم­نامه­های شبکه­ای را باید رعایت کنند که از جمله به او-ای- ایی Z39
50 می توان اشاره کرد
از سوی دیگر برای نگهداری آرشیوهای دیجیتالی در کتابخانه­های دیجیتال ، ،قالب­های استانداردی تهیه شده است که در نگهداری منابع در مخازن دیجیتالی این قالب­ها و فرمت­ها باید مورد توجه سازمان­های تولید کننده آرشیو­های قرار گیرد
برخی از این قالب­ها و فرمت­ها، زبان­های نشانه­گذاری متن از قبیل اچ
تی
ام
ال
اس
جی
ام
ال و ایکس
ام
ال می باشند
نوع دیگری از این فرمت­ها برای نگهداری منابع دیجیتال پی
دی
اف است
برای سازماندهی و بازیابی اطلاعات در کتابخانه­های دیجیتالی نیز استانداردهای ابرداده­ای طراحی شده­اند که هدف آنها دست­یابی به منابع دیجیتالی این کتابخانه­هاست
در طراحی کتابخانه­های دیجیتالی باید یکی از این قالب­ها یا استانداردهای ابرداده­ای در نظر گرفته شود
از جمله این استانداردها به ابرداده دوبلین کور، مارک و برخی دیگر می توان اشاره کرد(موسوی چلک،1386)

  مفهوم فرهنگ از دیدگاه علم مردم شناسی

2-2-18
هزینه و مسایل مالی کتابخانه­های دیجیتالی

کتابخانه­های دیجیتالی همانند سایر مراکز از فن­آوری­های نوین استفاده می کنند که به علت ماهیت این فن­آوری ها دارای محدودیت­هایی هستند و همواره سعی در مرتفع ساختن این محدودیت­ها دارند
از جمله این محدودیت­های موجود در این زمینه می­توان به موارد زیر اشاره کرد

2-2-18-1
موانع مالی

اطلاعات هرگز واقعا ٌ رایگان نبوده است
همواره هزینه­هایی در خلق و تولید، سازماندهی و اشاعه آن منظور است
کتابخانه­های عمومی با قابلیت دسترسی آزاد، از طریق وضع مالیات و یارانه­های دولتی تا حد زیادی هزینه­های واقعی اطلاعات را از کاربران کتابخانه مخفی کرده و خدمات کتابخانه را به عنوان یک کالای عمومی در دسترس همگان قرار داده است
«کتابخانه­های دیجیتال » واقعیت­ها و روابط اقتصادی جدید و متفاوتی را در کتابخانه­ها باعث می­شوند
هزینه دسترسی به اطلاعات سابق بر این از کاربران پنهان بود ، به احتمال زیاد در عصر دیجیتال «کاربران» ملزوم به پرداخت هزینه دسترسی به خدمات و مجموعه­های دیجیتال خواهند بود

تصوری که از عصر اطلاعات وجود دارد بر این فرض استوار است که اطلاعات بدون هزینه در دسترس عموم خواهد بود
این فرض بر اساس عادات و رسومی است که سابق بر این کتابخانه­ها حاکم بوده است

این عقیده وجود دارد مبنی بر اینکه ؛ هر فن­آوری که فراهم کردن دسترسی به اطلاعات دیجیتال و پایان دادن تمامی محدودیت­ ها را وعده می­دهد، در عمل تنها دسترسی به مقدار ناچیزی از اطلاعات را فراهم می­کند

آن چیزی که برای برخی از کاربران مقرون به صرفه است، برای بقیه کاربران چنین نیست
«کتابخانه­های دیجیتال» ممکن است متعلق به بخش خصوصی بوده، مجموعه­ها و خدمات خود را تنها برای مشترکین به صورت پرداخت هزینه برای هربار استفاده و یا هزینه صدور مجوز استفاده فراهم کنند
در حال حاضر، کتابخانه­ها در مورد آینده چنین برداشتی دارند که، مجوزهای محدودکننده برای استفاده از محمل­های متنوع داده­ها و اطلاعات گریبان گیرشان خواهد بود
اغلب، کاربران برای برآوردن شرایط و محدودیت­های ارایه دهندگان اطلاعات، از منابع دیجیتال در محل استفاده می­کنند

گزارش نهایی تولیپ بر این نظر اشاره دارد که «ایجاد کتابخانه­های دیجیتال فرایندی پر­هزینه و زمان بر خواهد بود»
هم­چنین ایجاد سرمایه­گذاری­های بیشتر در محتوای دیجیتال «مسئله بی­اهمیتی نخواهد بود»
«واقعیت های سخت اقتصادی» موید این نکته هستند که ایجاد و توسعه مجموعه­های دیجیتال مستلزم هزینه­های سنگین برای پیاده­سازی، اخذ مجوز، آموزش، ارتقاء، توسعه و پشتیبانی از زیر ساخت­های فنی است
علاوه بر این، این گزارش به یک مسئله حیاتی حل و فصل نشده نیز اشاره دارد، «که چگونه می­توان گذر از کتابخانه های فیزیکی به کتابخانه­های دیجیتال را مقرون به­صرفه و دارای توجیه اقتصادی کرد»
الگوهای اقتصادی برای ایجاد کتابخانه دیجیتال در شرایط هزینه سودمندی واقعی، نه به روشنی تشریح و نه پیاده سازی شده است»(علیپور،1391)

2-2-18-2
مسایل حفاظت و نگهداری منابع دیجیتالی

جدی‌ترین مشکل کتابخانه‌های دیجیتالی، یکپارچه کردن رسانه دیجیتال در درون مجموعه‌های سنتی است
منابع دیجیتالی همانند سایر منابع الکترونیکی جدید چون لوح فشرده (سی‌دی و دی‌وی‌دی) به خاطر ماهیت خاص آنها مستقیماً وارد مجموعه کتابخانه نمی‌شود
هنگامی‌که اطلاعات­درقالب­های دیجیتالی قرار می‌گیرند، ماهیت، ارزش، هدف­ها و ساختار متفاوتی را پذیرفته‌اند
ماهیت محیط کاملاً متفاوت دیجیتالی، بر چالش­های موجود در حفاظت منابع افزوده است
نگرانی کتابخانه‌ها برای منابع کاغذی، مسئله دما و رطوبت و آلودگی­های شیمیایی و زیستی است؛ اما برای حفاظت منابع دیجیتالی بجز آن، عوامل دیگری از جمله کیفیت و عمر محمل ذخیره و دسترسی به محتوای مدارک به قالب ذخیره شده برای سالیان متمادی نیز مطرح است
با توجه به اینکه محمل ذخیره منابع دیجیتالی بین 2 تا 5 سال با آمدن فن­آوری برتر، با جایگزینی فن­آوری اخیر، از رده خارج می‌شود، کتابخانه‌ها باید دایم در حال انتقال اطلاعات از یک محمل به محمل دیگر و از یک قالب به قالب دیگر باشند تا کاربران قادر به بازیابی و نمایش محتوای اطلاعاتی دیجیتالی باشند
این وضعیت یعنی تغییر محمل و قالب داده‌ها بسیار هزینه‌بر است و احتمال زیاد دارد در زمان انتقال اطلاعات از یک قالب به قالب دیگر، بخشی از اطلاعات تحریف و گم شود
بر همین اساس، مدیران همواره به خاطر پذیرفتن مسئولیت انتخاب محمل و قالب، با توجه به وجود هزینه‌ها و احتمال ریزش اطلاعات، دچار چالش می‌شوند
برای رفع این نگرانی، تا آمدن محمل ثابت با فن­آوری دیجیتالی، ترکیب ذخیره به شکل دیجیتالی و آنالوگ از طریق میکروفیلم پیش­نهاد می‌شود
البته­چنان­چه در آینده جایگزین مناسبی برای میکروفیلم عرضه شود، به خاطر هزینه قابل توجه تهیه میکروفیلم، بهتر است به لحاظ اقتصادی روی محمل­های جایگزین ذخیره شود(سالاری،1389)

2-2-18-3
عدم وضوح قوانین مربوط به حق مولف

اگر کتابخانه­ها به­طور نظام­مند، اقدام به جمع­ آوری اطلاعات دیجیتالی در مقیاسی بزرگ کنند، ایجاد دسترسی موثر به این منابع می­تواند مسئله ساز باشد
در واقع حق تالیف می­تواند مانعی برای کتابخانه­ها در ایجاد دسترسی به اطلاعات دیجیتال جمع­آوری شده باشد
مسئله حق تالیف باید به نحوی مدیریت شود که اطلاعات دیجیتال تولید شده، به­وسیله کتابخانه دیجیتال توزیع شده، منافع تولید کنندگان و مصرف کنندگان اطلاعات تامین شود
در غیر این صورت، حق تالیف به یک مانع غیر قابل عبور در مسیر توسعه مجموعه­های دیجیتال تبدیل می شود

پدلی[1](2000) یک راهنمای دقیق و عملی و کورنیش[2](2002) شکلی از پاسخ­های به «پرسش­های متداول » را ثبت نمود
موسسه ویژه متخصصان کتابداری و اطلاع رسانی راهنماهایی شامل نورمن[3] (1999)را به منظور حق مولف کتابخانه­های صنعتی و تجاری منتشر نمود
متن کامل توسط وال[4] (2000) به عنوان منبع منظم مرجع به منظور کنترل جزییات قانون­گذاری و تعابیر احتمالی آن برای مشاوره مراجعه کنید

  مکانیسم های دخیل در حضور ذهن از دیدگاه روانشناسی

قانون حق مولف خیلی سریع در حال تغییر است، به خصوص با تاثیر معیارهای اتحادیه اروپایی، و متون حرفه­ای باید به منظور توسعه به­طور اجمالی بررسی شود
تغییرات در روش حق انحصاری چشم­گیر است که این کار به منظور کاهش دامنه استثناء رفتار عاذلانه که در زمان نگارش به نسخه­های جداگانه با گسترش محدود به منظور «پژوهش و مطالعات تخصصی» مجوز می­دهد، صورت می­گیرد

آژانس مجوز حق مولف به­عنوان عاملی برای بسیاری از ناشران در مدیریت هزینه­های با مجوز حق مولف عمل کرده و دامنه­ای از بیانیه­ها را در مورد خدماتش و اطلاعات گسترده روی وب سایت آن پیش­نهاد می کند
آژانس مجوز حق مولف خدمت قابل توجهی را پیش­نهاد نمی­کند و سازمان­هایی وجود دارند که مجوزهایی را برای منابع  خاص پیش­نهاد می­کنند، برای مثال آژانس مجوز روزنامه(سیلویا[5]،1388)

قانون حق مولف دیجیتالی، نقض روش­های فنی را که از سوی دارندگان حق مولف برای محدود کردن دسترسی به آثار اعمال می شود منع کرده است
هم­چنین ایجاد یا توزیع روش­هایی برای نابودی چنین فن­آوری را منع می­کند
با این حال ، استثنائی را نیز قایل شده است، که همگی پیچیده هستند و نیاز به تفسیر دقیق دارند: تولید کنندگان نرم­افزارا می­توانند به منظور ایجاد امکان قابلیت کار متقابل به مهندسی معکوس نظام­­های حفاظتی بپردازند، سازمان­های مجری قانون مجازند فن­آوری امنیتی را نادیده بگیرند، و کتابخانه­ها به منظور تصمیم­گیری در مورد تهیه مواد می­توانند به وارسی آن­ها بپردازند
در نهایت، به­کاربران اجازه داده شده است فنونی را که به جمع­آوری اطلاعات خصوصی در باره کاربران و استفاده می­پردازد شناسایی و خنثی کنند

مدیریت حقوق دیجیتالی امکان دسترسی را از این راه­ها فراهم می­آورد :

کنترل دسترسی و کپی برداری (رمز عبور، رمزنگاری)
اطلاعات مدیریت حقوق (فراداده­ها ، ملاحظات حق مولف ، واتر مارکها )
مدیریت حق مولف و متمم دستور کار محیط دیجیتال به صاحبان حق مولف حقوق انحصاری برای ارتباطات الکترونیک آثارشان (ایمیل)، میزبانی روی اینترنت ، را ارایه می­دهد
هم­چنین پیش­بینی­های خاصی را برای کتابخانه­ها و موسسات آموزشی گسترش داده است

قانون حمایت در مقابل بهره­ برداری غیر مجاز (دزدی انتشاراتی ) را از این را ه­ها فراهم می­آورد :

تحریم در مقابل از سر راه خود برداشتن و دورزدن اقدامات حمایتی فن­آوری
تحریم در مقابل به هم ریختن و خراب کردن اطلاعات مدیریت حقوق
مسئولیت و تعهد برای تجاوز و تخطی، که شامل فراهم­آورندگان خدمات اینترنت می­شود
ملاحظات مربوط به حق مولف
یک آگهی یا اعلان حق مولف در منابع دیجیتالی دارای ویژگی­های زیر است:
بیانگر مالکیت حق مولف است
مشخص می­کند که از اثر چگونه می­توان استفاده کرد
این پتانسیل را دارد که یک جزء از مدیریت حقوق دیجیتال باشد
در رابطه با شرایط و استحقاق استفاده از اثر، موجب اطمینان بخشی می­گردد و اطلاعات مدیریت حق مولف را می­توان در بطن خود اثر جا داد
در تهیه پیش­نویس ملاحظات مربوط به حق مولف ، نکات زیر باید مورد توجه قرار گیرند :

هرنوع وب سایتی به طور جهانی دسترس پذیر است
تشخیص انواع مختلف استفاده (مانند کپی، چاپ، ذخیره، اسکن، بارگذاری، شبکه و میزبانی )
تعیین انواع مختلف کاربران و اینکه استفاده، شخصی یا آموزشی یا تجاری
واگذاری حقوق استفاده از اثر تحت مجوزهای قانونی (آموزشی و دولتی ) و استثنائات فروش منصفانه
توجه به ملاحظات حق مولف در مورد اجازه استفاده­های مشخص(اجازه استفاده آموزشی)(تقی زاده میلانی،1390)
امروزه قوانین حق مولف هنوز در مورد منابع دیجیتالی دارای محدوده روشنی نیستند
از آن­جایی که منابع قابل ارایه در کتابخانه­های دیجیتالی قابل بازیابی در سراسر جهان هستند
لذا قوانین مربوطه نیز باید بین المللی بوده و به­توانند در تمامی کشورها به اجرا در آیند
بنابراین هنوز سیاست­های دست­یابی به این منابع بر اساس قوانین حق مولف، جهانی نشده­اند و این امر باعث ایجاد سر­درگمی­هایی برای کاربران، کتابخانه­ها و مراکز اطلاع­رسانی، تولید کنندگان اطلاعات و ناشران در مورد عدم آشنایی با حقوق خود شده است
از طرف دیگر این قوانین بیشتر به دلایل اقتصادی مورد استفاده قرار می­گیرند و توجه چندانی به مسایل مربوط به ترویج یادگیری مد نظر نیست
به هرحال به این مسئله توجه کنیم که این قوانین نباید باعث محدودیت دست­یابی کاربران به اطلاعات شود

2-2-18-4
نبود روابط عاطفی میان کاربر و کتابخانه   

فرآیند اجرایی کتابخانه­های سنتی به علت ماهیت خاص خود به صورت تعامل رو در رو صورت می گرفت
در صورتی که در کتابخانه­های دیجیتالی به علت استفاده از بسترهای شبکه­ای حجم این تعاملات به صورت چشم­گیری کاهش یافته است
لذا روابط عاطفی که در تعامل رودررو وجود داشت در کتابخانه­های دیجیتالی در حال فراموشی است

2-2-18-5
استاندارد نبودن نظام­های ارتباطی

در بسیاری از کشورها از جمله ایران سیستم ارتباطی استانداردی برای ارتباطات دیجیتالی وجود ندارد
زیرا نظام­های ارتباطی موجود برای اهداف دیگری تهیه شده­اند و نیازی­های مربوط به انتقال داده­های مورد استفاده در کتابخانه­های دیجیتالی مورد توجه نبوده است و لذا توانایی پاسخ­گویی به نیازهای فن­آوری­های نوین اطلاعاتی را ندارند
فن­آوری­های نوین اطلاعاتی نیازمند زیرساختار مربوط به خود است که قبل از اجرا باید فراهم شود و تا زمانی که زمینه محیا نشده نمی­توانیم انتظار استفاده بهینه­ای از آن داشته باشیم

2-2-18-6
عدم هماهنگی مابین متخصصان رایانه­ای و کتابداری و اطلاع­رسانی

حوزه­ی مربوط به کتابخانه دیجیتالی به علت چند وجهی بودن نیاز به تخصص­های مختلفی از جمله رایانه، کتابداری و اطلاع رسانی، جامعه شناسی، حقوق، روان شناسی و غیره دارد
لذا همواره در مورد مالکیت این حوزه میان متخصصان مختلف از جمله رایانه و اطلاع­رسانی اختلاف نظر وجود داشته است
این اختلاف نظرها باعث بروز ضعف­هایی در پیاده­سازی و استفاده از این کتابخانه­ها شده است

2-2-18-7
برخوردهای مقطعی و سطحی مدیران موسسات

حرکت به سمت محصولات نو یکی از افتخارات مدیران است و این مانند تبی زود گذر همه­ی موسسات را در بر می­گیرد
همین مسئله باعث بروز مشکلاتی در فرآیند ایجاد کتابخانه­های دیجیتالی کاربر مدار می شود
ایجاد کتابخانه­های دیجیتالی  به علت استفاده از فن­آوری­های نوین، باعث انگیزش مدیران موسسات شده است و آن­ها غالبا به حرکت به سوی دیجیتال تمایل دارند
به همین دلیل اکثر فعالیت­ها در این زمینه به علت عدم برنامه­ریزی صحیح و انجام مطالعات مقدماتی مناسب با شکست مواجه می­شوند
این امر باعث تقبل هزینه­های سنگین توسط موسسات مختلف می­شود
از این رو پیش­نهاد می­شود که همواره در جهت ایجاد چنین کتابخانه­هایی با برنامه­­ریزی صحیح و انجام مطالعات مقدماتی مورد نیاز حرکت کنیم تا در آینده شاهد محصولاتی با قابلیت­های مناسب و مطابق با نیازهای کاربران باشیم

  ‫تبیین مفهومی تحکیم خانواده از نگاه دین

2-2-18-8
عدم توجه به استانداردهای مورد نیاز

یکی از دلایل حرکت­های سطحی و مقطعی که در بالا اشاره شد، می­تواند عدم توجه به استانداردهای مورد نیاز کتابخانه­های دیجیتالی باشد
عدم توجه به استانداردهای موجود در مراحل مختلف باعث بروز اشکالاتی در سیستم از جمله در ذخیره، بازیابی و ارایه­ی خدمات مناسب به کاربران خواهد شد

2-2-18-9
هزینه نسبتا بالای ایجاد

ایجاد کتابخانه­های در مراحل نخستین نیاز به هزینه­های نسبتا بالایی دارد که همواره به عنوان یکی موانع ایجاد چنین کتابخانه­هایی است
ولی باید به این مسئله نیز توجه داشته باشیم که هزینه­های بعدی این کتابخانه­ها مانند هزینه نگهداری آن­ها در مقایسه با سایر کتابخانه­ها بسیار پایین است
در مجموع اگر مقایسه­ای میان هزینه­های کتابخانه­های دیجیتالی با کتابخانه سنتی داشته باشیم متوجه می­شویم که هزینه کتابخانه­های دیجیتالی به مراتب کمتر از کتابخانه­های سنتی است

2-2-18-10
لزوم داشتن مهارت جست­وجو و بازیابی اطلاعات

علاوه بر دسترسی به اینترنت، داشتن مهارت جست­وجو و بازیابی اطلاعات توسط کاربران و کتابدارن این گونه از کتابخانه­ها، امری است که نباید از آن غافل شد
بسیاری از مراجعین فاقد مهارت­های لازم برای جست­وجوی اطلاعات مورد نظر خود هستند که در این­جا نقش کتابداران کتابخانه­های مجازی برجسته می شود  که در آن، با هدایت و مشاوره اطلاعاتی خود به مراجعین در به دست آوردن و استفاده از منابع اطلاعاتی مد نظر، یاری­گر باشند

2-2-18-11
موانع مالی

موانع مالی در هر سازمانی می­تواند باعث بروز مشکلاتی شود
اکثر پایگاه­های اطلاعاتی رایگان نیستند و سازمان باید توانایی پرداخت هزینه­های یاد شده را داشته باشد(علی پورحافظی ،1382)

2-2-18-12
حفاظت از منابع اطلاعاتی بودجه

چالش­های اساسی در این بخش عبارتند از: جلوگیری از آسیب­های احتمالی، امنیت اطلاعات و جلوگیری از ورود­های غیرمجاز با توجه به داشتن بار مالی اشتراک پایگاه­های اطلاعاتی و در صورتی که مرکز اطلاع رسانی خود نیز اقدام به دریافت وجه در قبال اطلاعات ارایه شده به مراجعین نماید چه از نقطه نظر اینکه هکرها و نفوذگران به شبکه­ی اینترنت نتواند به کتابخانه­های دیجیتالی آسیب وارد نمایند، مسئله امنیت و حفاظت از منابع اطلاعاتی در کتابخانه­های دیجیتالی دارای اهمیت است(غفاری و علیپور،1387)

2-2-19
مدیریت کتابخانه­های دیجیتالی

پیترگراهام از کتابخانه­های دانشگاه راجرز اعتقاد دارد که برای پیاده سازی کتابخانه پژوهشی دیجیتال، تعهدات دراز مدت سازمانی، مالی و حقوقی لازم است
امور فنی به سادگی و تنها با هزینه کردن پول قابل انجام هستند
اما بر خلاف امور فنی ، تعهدات سازمانی است که دست­یابی به آن­ها بسیار مشکل خواهد بود
سیاست­ها ، فقدان اولویت بندی، و عدم احساس مسئولیت می­تواند باعث تاخیر و طولانی شدن پروژه شود

مدیریت زیر ساخت فنی «کتابخانه دیجیتال » مانع قابل توجهی برای اکثر کتابخانه­هاست، به ویژه کاهش بودجه کتابخانه­ها ادامه داشته و هزینه­های توسعه و نگهداری مجموعه در حال افزایش است
برای مدیریت کردن کتابخانه دیجیتال موارد زیرباید رعایت شود:

سازماندهی دانش دیجیتال و اطلاعات
انتشار اطلاعات دیجیتال بر اساس کامپیوتر
فراهم­آوردن خدمات مرجع دیجیتال و خدمات اطلاع­رسانی الکترونیکی
فراهم­آوردن و دست­یابی دانش استخراج شده را از مخازن دانش
وظیفه­ای که در قبال دیجیتالی کردن کتابخانه به­صورت وسیع و ذخیره فرآیند دیجیتال داریم به کار گیریم
دسترسی جهانی و بازیابی دانش دیجیتالی و در نهایت دسترسی به تمامی فهرستنویسی و طبقه­بندی اسناد دیجیتالی و دانش دیجیتالی را فراهم نماید
( تری کانی[6]، گری کلیولند[7]، 1390)
2-2-19-1
کتابداران در عصر الکترونیک

کارشناسان خصوصیاتی را برای کتابداران عصر الکترونیک بر می‌شمرند که عبارتند از:

همانند مشاوران اطلاعاتی عمل می‌کنند و بهترین منابع را برای گشایش گروه­ها و برآوردن نیازهای اطلاعاتی مردم نشان می‌دهند
کاربرد منابع اطلاعاتی الکترونیکی را به مردم آموزش می‌دهند
منابعی را که استفاده کنندگان خاصی به آن­ها آشنایی دارند، موجب جست وجو قرار می‌دهند
وظیفه بازکاوی اطلاعات را انجام می‌دهند، یعنی تالیف و ترکیبی از نتایج پژوهش‌های منابع متعدد به عمل می‌آورند و برآیندگزیده و ارزیابی شده را به متقاضی عرضه کنند و در صورت امکان مستقیما به رایانه او ارسال کنند
با ایجاد بایگانی­های مختلف و ارتباط با پایگاه­های اطلاعاتی، مراجعه کننده را در دریافت اطلاعات مورد علاقه خودش یاری می‌نمایند
کتابدارن لازم است طرز کار با نرم‌افزارهای رایانه‌ای و ابزارهای الکترونیکی، مهارت­های سودمندی را از طریق شبکه‌های نرم‌افزاری در اشاعه اطلاعات الکترونیکی بیاموزند(ویکیپدیا)

2-2-19-2
کتابداران کتابخانه­های دیجیتالی

نیاز ما در اختراع است
پیدایش کتابخانه­های دیجیتالی نیاز به ایجاد یک عنوان شغلی جدید به نام کتابدار دیجیتال برای سازماندهی منابع دانش دیجیتالی را بوجود می­آورد

کتابخانه­های دیجیتالی بزرگ به مثابه انبارهای دانش بشری در حال پیدایش هستند پس لازم است کتابداران دیجیتالی امور زیررا انجام دهند:

اداره­ی کتابخانه­های دیجیتالی
نشر اطلاعات دیجیتالی که به صورت رایانه­ای نگهداری می شود
ارایه­ی خدمات مرجع دیجیتالی و خدمات اطلاع­رسانی الکترونیک
کاوش اطلاعات از انبارهای دانش به­وجود آمده
پرداختن به وظیفه­ی دیجیتالی کردن ، فرایند ذخیره سازی دیجیتالی و حفاظت دیجیتالی
ایجاد امکان دسترسی و بازیابی به دانش دیجیتالی
حمایت از حق مولف الکترونیکی

2-2-19-2-1
وظایف کتابدار دیجیتالی                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                              

کتابداران دیجیتالی که در واقع اداره کنندگان کتابخانه­های دیجیتالی می­باشند
وظایف مهمی به شرح ذیل بر عهده دارند

مدیریت کتابخانه­های دیجیتالی
سازماندهی و مدیریت اطلاعات دیجیتالی
اشاعه اطلاعات دیجیتالی
پردازش اطلاعات دیجیتالی
مدیریت تبدیل منابع
ارایه امکان دست­یابی و بازیابی منابع دیجیتالی
حمایت از حق مولف الکترونیکی(گوپال، 1382)
مشاوره­درطراحی­رابطه­کاربری[8]
[1]Pedly

[2]Cornish

[3]Norman

[4]Wall

[5]Sylvia

[6]Ter Kunyy

[7]Garry Cleveland

[8] http://digitallibrarian
blogfa
com/post-370
aspx